Wiadomości z Rudy Śląskiej

Zamek Rudzki i dom Karola Goduli: Odpoczynek na łonie natury z historią w tle

  • Dodano: 2021-05-22 07:30, aktualizacja: 2021-05-22 10:54

Karol Godula to jedna z najbardziej rozpoznawalnych postaci w Rudzie Śląskiej. Pamiątki po jego działalności obecne są na terenie całego miasta. Jednym z malowniczych zakątków, który warto odwiedzić jest zamek Rudzki i pozostałości domu „króla cynku”. Ruiny te znajdują się w dzielnicy Ruda, przy ulicy Bujoczka.



„Król cynku”, czyli Karol Godula urodził się 8 listopada 1781 roku. Z kolei w 1801 roku podjął pracę u hrabiego von Ballestrema, potentata przemysłowego. Niedługo później hrabia awansował go na zarządcę swojego majątku, a w 1809 roku nadał mu tytuł „Amtmanna”, czyli ekonoma. Z kolei w 1814 mianował go głównym ekonomem swoich dóbr. Zajmował się m.in. zarządzaniem hutą cynku „Karlhąźtte”, w której miał także swoje udziały.

Kariera magnata przemysłowego

Posiadając doświadczenie w zarządzaniu postanowił rozwinąć własny biznes i zbudować przemysłowe imperium. Był m.in. właścicielem powstałej w 1823 roku kopalni galmanu „Maria”. Dzięki wpływom z kopalni znacznie się wzbogacił i zakupił dobra ziemskie: Orzegów, Szombierki, Bobrek i Bujaków. Później zainwestował w kupno kopalni „Stein” i „Rosalie” oraz huty „Morgenroth” i „Gute Hoffnung”. Kiedy umierał, jego majątek wyceniano na 2 miliony talarów, a w skład należących do niego dóbr należało: 19 kopalni galmanu, 40 kopalni węgla kamiennego, 3 huty cynku oraz 28 kuksów w hucie „Karol” i dodatkowo wymienione wyżej majątki ziemskie. Cały swój majątek zapisał „śląskiemu Kopciuszkowi”, czyli Joanna Grycik.

W czasie epidemii tyfusu, która dziesiątkowała ludzi, Godula pomagał swoim pracownikom. Mówi się też, że jako jeden z niewielu przedsiębiorców nie zdecydował się na zwalnianie swoich pracowników podczas Wiosny Ludów. Budował dla nich domy i gwarantował opiekę lekarską. 

Scheda po Karolu Goduli

Karol Godula zmarł 6 lipca 1848 roku we Wrocławiu. Pochowano go w krypcie pod kościołem pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Bytomiu-Szombierkach. Aby uczcić pamięć o nim, jego nazwiskiem nazwano jedną z dzielnic Rudy Śląskiej, a wiele lat później został patronem Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 w Rudzie Śląskiej Wirku oraz Szkoły Podstawowej nr 40 w Rudzie Śląskie. Po jego aktywności w mieście mamy wiele pozostałości. 

Zamek Karola Goduli w Rudzie Śląskiej

Jednym z takich miejsc są ruiny pałacu Ballestremów. Znajdują się przy ulicy Wiktora Bujoczka w dzielnicy Ruda. Początkowo znajdował się tam zamek, który wzniesiono w XIV wieku, ale w XIX wieku został przebudowany. Do naszych czasów zachowały się jedynie fragmenty murów. Właścicielem obiektu obecnie jest Fundacja Zamek Chudów.

Zamek ten w 1543 roku mógł znaleźć się we władaniu Jana Gierałtowskiego, do którego należał także zamek w Chudowie. Obiekt uległ zniszczeniu podczas wojny trzydziestoletniej. Z biegiem lat rozpoczęła się jego odbudowa i przebudowa w pałacyk. Wiadomo, że w 1754 roku działa tu kaplica. Finalnie gmach przebudowano w XIX wieku w stylu neogotyckim, a w 1945 roku został spalony przez żołnierzy Armii Czerwonej. 

Odnowa zamku

30 grudnia 2009 roku ruina zyskała szansę na „drugie życie”. Wtedy bowiem miasto oddało obiekt wraz z pobliskim domem Karola Goduli  Fundacji Zamek Chudów, która podjęła działania zmierzające do rewitalizacji zabudowań i organizacji rozmaitych wydarzeń dla publiczności. Wykonano prace przy naprawie okien do piwnic domu Karola Goduli. Zrealizowano to z wykorzystaniem starych technik i technologii. Zrekonstruowano też sklepienie nad dwoma okienkami. Wszystko ręcznie, przy użyciu prostych narzędzi i zapraw tworzonych według dawnych receptur. Dodatkowo usunięto gruzowisko na sklepieniu piwnicy. Na terenie ruin ustawiono ławki i postawiono budkę z napojami i przekąskami. Trzeba zaznaczyć, że ruiny położone są na cennym przyrodniczo obszarze w rejonie Rowu Rudzkiego II ze względu na występowanie różnorodności biologicznej.

Zobacz także inne propozycje wycieczek po regionie:

Zobacz także

Komentarze (1)    dodaj komentarz »

  • Mike

    Dobrze byłoby żeby tam odbywały się cyklicznie jakieś wydarzenia a nie raz na cztery lata jak są wybory i Tobiszowski fundował krupnioki.

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Wydawca portalu nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Dodaj komentarz

chcę otrzymać bezpłatny newsletter portalu RudaSlaska.com.pl.

Więcej informacji na temat przysługujących Państwu praw zawarliśmy w Polityce Prywatności.