Środa Popielcowa. Rozpoczyna się Wielki Post

Dzisiaj obchodzimy Środę Popielcową. Rozpoczyna Wielki Post w kościele katolickim. To czas, kiedy wierni przygotowują się na Wielkanoc.

Środa Popielcowa jest początkiem Wielkiego Postu

Według obrzędów katolickich tego dnia kapłan posypuje głowy wiernych popiołem na znak żałoby i pokuty. Ten zwyczaj ma także przypominać katolikom o tym, że – zgodnie z biblijnym przekazem – powstali z prochu i w proch się obrócą.

Tradycja posypywania głów popiołem na znak pokuty pojawiła się w VIII wieku. W XI wieku papież Urban II uczynił go obowiązującym zwyczajem w całym Kościele. Wówczas postanowiono, że popiół będzie pochodził z palm poświęconych w Niedzielę Palmową z ubiegłego roku.

Od Środy Popielcowej obowiązuje w liturgii kolor fioletowy, w kościołach rzadziej odzywają się dzwony i organy. Ponadto Kościół zakazuje w tym czasie hucznych zabaw. 40-dniowy czas jest pamiątką czterdziestodniowego pobytu Chrystusa na pustyni, gdzie pościł i był kuszony przez szatana. Od początku wielkiego postu, aż do Wigilii Paschalnej, nie mówi się “Alleluja”. Wierni uczestniczą w każdy piątek w nabożeństwie drogi krzyżowej oraz w niedzielę w gorzkich żalach.

Kogo obowiązuje post?

W Środę Popielcową katolików obowiązuje post ścisły. Oznacza on obowiązek poszczenia zarówno ilościowego, jak i jakościowego.

Post jakościowy – w kościele katolickim oznacza wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych (czyli taki post, jaki katolików obowiązuje w każdy piątek),
Post ilościowy – polega na ograniczeniu liczby spożywanych posiłków.

W praktyce oznacza to więc, że w Środę Popielcową można zjeść trzy posiłki, w tym jeden do syta i dwa skromne. Nie należy jednak jeść mięsa, natomiast ryby – wolno. Post obowiązuje wierzących od 18 do 60. roku życia. Z mięsa powinny rezygnować już nastolatkowie mający powyżej 14 lat.

Środa Popielcowa – czy uczestniczenie we mszy świętej jest obowiązkowe?

Choć większość wiernych wybierze się dzisiaj do kościoła, nie jest to święto nakazane. Katolicy nie mają obowiązku uczestniczenia w Mszy. Przedstawiamy spis świąt obowiązkowych na 2023 rok:

1 stycznia – Uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki,
6 stycznia – Trzech Króli, czyli uroczystość Objawienia Pańskiego,
20 kwietnia – Wielkanoc,
1 czerwca – Wniebowstąpienie Pańskie,
8 czerwca – Uroczystość Zesłania Ducha Świętego (Zielone Świątki),
19 czerwca – Boże Ciało, czyli uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa,
15 sierpnia – Uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny,
1 listopada – Uroczystość Wszystkich Świętych,
25 grudnia – Uroczystość Narodzenia Pańskiego.

Oprócz wymienionych powyżej świąt nakazanych obchodzone są również inne święta o głębokiej tradycji. W te święta wierni nie są zobowiązani do uczestnictwa we mszy świętej oraz powstrzymywania się od prac niekoniecznych.